Samenvatting X.VERGELIJKEN() functie
De X.VERGELIJKEN() functie in Excel is een moderne vervanger van de klassieke VERGELIJKEN() functie. Ze is ontworpen om flexibeler en betrouwbaarder te werken, vooral bij het combineren met dynamische matrixfuncties zoals X.ZOEKEN(), FILTER() of INDEX(). Je gebruikt X.VERGELIJKEN() wanneer je snel de positie van een waarde in een rij of kolom wilt achterhalen — met extra opties voor exacte, benaderende en wildcard-zoekopdrachten.
Vertaling
Nederlands: X.VERGELIJKEN()
Engels: XMATCH()
Duits: XVERGLEICH()
Resultaat waarde
Zoek een waarde in een rij/kolom, en krijg de relatieve positie. Verbeterde versie van VERGELIJKENDoel
Het doel van X.VERGELIJKEN() is eenvoudig: de functie zoekt naar een opgegeven waarde in een bereik of matrix en retourneert de positie van die waarde binnen dat bereik. In tegenstelling tot de oudere VERGELIJKEN(), kan X.VERGELIJKEN() ook naar waarden zoeken van boven naar beneden, van rechts naar links, en zelfs van laatste naar eerste.
Syntaxis
=X.VERGELIJKEN(zoekwaarde; zoekmatrix; [overeenkomst_type]; [zoekmodus])
Argumenten
zoekwaarde – Dit is de waarde die je wilt zoeken binnen het opgegeven bereik. Dit kan een getal, tekst, verwijzing of logische waarde zijn.
zoekmatrix – Het bereik of de matrix waarin de functie naar de waarde zoekt. Dit mag zowel een kolom als een rij zijn.
overeenkomst_type – (optioneel) Hiermee geef je op hoe Excel de overeenkomst moet zoeken:
- 0 = exacte overeenkomst (standaardwaarde).
- 1 = exacte of eerstvolgende kleinere waarde (vereist gesorteerde gegevens in oplopende volgorde).
- –1 = exacte of eerstvolgende grotere waarde (vereist gesorteerde gegevens in aflopende volgorde).
- 2 = gedeeltelijke overeenkomst met jokertekens (* en ?).
zoekmodus – (optioneel) Bepaalt de zoekrichting of -methode:
- 1 = zoek van eerste naar laatste (standaard).
- –1 = zoek van laatste naar eerste.
- 2 = binair zoeken (gesorteerd in oplopende volgorde).
- –2 = binair zoeken (gesorteerd in aflopende volgorde).
Compatibiliteit: De X.VERGELIJKEN() functie is beschikbaar in Excel 2021, Microsoft 365 en Excel Online, maar niet in Excel Mobile of Excel Starter.
Taalspecifieke aandachtspunten: In de Nederlandse versie gebruik je puntkomma’s (;) als scheidingsteken in plaats van komma’s (,).
Gebruik van X.VERGELIJKEN() functie
De X.VERGELIJKEN() functie is bijzonder krachtig in scenario’s waarin je de positie van een item nodig hebt als invoer voor een andere formule, zoals bij INDEX() of X.ZOEKEN().
Stel dat je een lijst met productnamen in kolom A hebt en je wilt weten op welke positie “Chocolade-ijs” voorkomt:
=X.VERGELIJKEN("Chocolade-ijs";A2:A10;0)
Het resultaat is bijvoorbeeld 3 als “Chocolade-ijs” het derde item in het bereik is.
Een ander voorbeeld met wildcard-zoekopdracht:
=X.VERGELIJKEN("App*";A2:A10;2)
Hier zoekt Excel naar de eerste waarde die begint met “App” (zoals “Appeltaart” of “Appelsap”).
Je kunt X.VERGELIJKEN() ook combineren met INDEX() om een waarde op te halen op basis van een dynamische positie:
=INDEX(B2:B10;X.VERGELIJKEN("Vanille";A2:A10;0))
Dit retourneert de waarde uit kolom B die hoort bij “Vanille” in kolom A — een klassieke lookup zonder VERT.ZOEKEN().
Waarom X.VERGELIJKEN() functie gebruiken?
X.VERGELIJKEN() is moderner, flexibeler en fouttoleranter dan de oudere VERGELIJKEN() functie.
Je kunt zoeken in elke richting, met jokertekens werken en het gedrag van fouten controleren.
Bijvoorbeeld, als je altijd van onder naar boven wilt zoeken (bijvoorbeeld het laatst toegevoegde item):
=X.VERGELIJKEN("Melkshake";A2:A100;-1)
Of om dynamisch te zoeken in een bereik dat met INDIRECT() is gedefinieerd:
=X.VERGELIJKEN("Vanille";INDIRECT("Producten!A2:A100");0)
💡 Tip: Gebruik altijd 0 voor exacte overeenkomsten om foutieve resultaten bij gesorteerde lijsten te vermijden.
💡 Fout voorkomen: Wanneer er geen resultaat wordt gevonden, combineer X.VERGELIJKEN() met ALS.FOUT() voor nette weergave:
=ALS.FOUT(X.VERGELIJKEN("Karamel";A2:A10;0);"Niet gevonden")
Opmerkingen X.VERGELIJKEN() functie
- X.VERGELIJKEN() vervangt en verbetert de klassieke VERGELIJKEN() functie.
- De functie ondersteunt dynamische matrixuitvoer, wat handig is bij gekoppelde functies zoals X.ZOEKEN().
- Niet beschikbaar in Excel 2016, Excel Mobile of Starter.
- Jokertekens (* en ?) werken alleen met overeenkomst_type = 2.
- Gebruik ALS.FOUT() of ALS.NB() om foutmeldingen netjes af te handelen.
- De functie is niet hoofdlettergevoelig.
- Combineer met INDEX(), X.ZOEKEN(), of FILTER() voor krachtige datakoppelingen.

